RETORNOU A BICOCA!

Ter as dornas impecables é sempre un dos propósitos ao inicio de cada ano. Planificar os traballos con tempo, organizar os equipos de voluntarios e encargarse de ter os materiais preparados acostuman ser as primeiras anotacións da axenda. Pero case sempre a realidade marca un ritmo diferente e resulta difícil levarlle a contraria. Con todo, este ano decidimos darlle un repaso profundo á Bicoca, a dorna polbeira que gañamos por sorteo no VII Encontro de Embarcacións Tradicionais de Galicia, en Cambados, no 2005. Que boa falta lle facía!

1

Con idea de revisar a encravado decidimos rascar e lixar todo o casco, e de paso limpar as escarbas (xuntas das táboas) para calafatear de novo, xa que o verán pasado a dorna comezou a meter un pouco de auga.

2

3

Unha vez listo o casco e revisados os cravos, tocou enmasillar as cabezas e lixar, e unha vez listo iso, calafatear as xuntas con estopa e sika.

4

O paso seguinte foi virar a dorna e meterlle man á cubierta. A verdade é que daba peniña ver tantas mans de aceite de liñaza queimado, así que con paciencia fomos rascando ata o último recuncho, e centímetro a centímetro foi recuperando a cor orixinal.

5

6

Unha vez que tivemos a cubierta lista decidimos pintar e dar patente, mantendo as cores características da Bicoca: azul eléctrico na obra morta e branco na obra viva.

7

8

Antes de rematar aínda tivemos tempo de facer uns pequenos arranxos con resina de epoxy no espello de popa, para reconstruír algúns danos antigos. E finalmente varias mans de aceite de liñaza misturado con Xylazel Total IF-T na cubierta e alquitrán no interior.

9

Entrou no local de traballo dando pena vela e saíu como nova. E por fin podemos volver a dicir que temos a dorna polbeira máis bonita da ría de Pontevedra.

10

11

12

NON VAMOS ARRIAR VELAS!

Dende hai varios anos a nosa asociación ven loitando por crear unha mariña tradicional en Portonovo. Trátase dun proxecto no que puxemos moito esforzo e ilusión, conscientes do positivo que sería para a nosa vila dispor dun atractivo cultural como este, no que reunir diferentes embarcacións tradicionais para que veciños e visitantes poidan coñecer as súas características, e incluso navegar neles.

7

No 2013 comezamos por presentar o proxecto en Portos de Galicia, pero recibirmos reiteradamente o silencio como resposta. Foi hai uns meses cando conseguimos captar a atención do ilustre José Juan Durán, presidente do ente público. E dende entón esforzámonos por ir sumando apoios –concello, confraría e club náutico–, a medida que se sucedían as reunións en Portos.

Aínda nun ambiente cargado de faltas de respeto e maltrato constante ao noso colectivo, foron avanzando as negociacións e os compromisos, pero ata agora nada se materializou. De feito, na última reunión, mantida en Pontevedra esta mesma semana, o presidente de Portos adiantou a imposibilidade de resolver isto inmediatamente, o que nos leva a sospeitar dunha utilización política do ente por parte do José Juan Durán para os seus propios intereses.

14

Ante tal situación de desamparo esiximos unha resposta por escrito de Portos de Galicia e en caso de ser negativa valoraremos a posibilidade de recurrir á vía xudicial a través dun contencioso administrativo que corrixa a anormalidade que levamos padecendo durante anos.

Avante!

1

Diario de Pontevedra do 17/06/2016

2

La Voz de Galicia (Edición Pontevedra) do 17/08/2016

ALQUITRÁN E PRA O MAR!

Hai xa algunhas semanas que tíñamos a Jatiña pintada e lista para saír do retiro invernal, so que o tempo non animaba a arriscar, xa que idea era botala a hinchar e logo remata na rampa dándolle alquitrán.

1

Pero hai un días organizamos o equipo e puxémonos mans á obra co traslado. Despois de varios meses en terras de Meaño tocaba voltar para Portonovo.

2

3

Un pouco mareada da viaxe, pero san e salva, foi tocar o chan e pedir a berros o primeiro baño da tempada. E como nós somos jiadiños, pois unha semana a hinchar!

No mar as jaivotas deron cabo dela. Nótase ben que é unha jatiña mansa. Aínda así, seica andivo polas noites de fondeo en fondeo a ver se atopaba compañía.

4

Ao final tivemos que ir buscala con caramelos. E que lle prometemos? Pois o que máis lle gusta: alquitrán. E o prometido é débeda!

5

6

Polas nosas mans (e o resto do corpo) pasaron uns cuantos litros de alquitrán, misturado con Xylazel Total IF-T, que aplicamos en todo o interior (á cuberta xa fora tratado co lasur Xylazel Plus Mate en cor nogal).

7

Feito isto quedaba o detalle máis importante: foliar. E desta vez decidimos tirar de artista e facelo ao xeito tradicional.

10

8

9

Por fin, despois de bastantes meses, a dorna voltaba a ser Jatiña de Portonovo. E que mellor maneira de celebralo que cunha travesía a Ons!

11

Que fose a primeira de moitas navegacións neste 2016!

MARIÑA TRADICIONAL XA!

Dende hai algúns meses temos avanzadas as xestións para crear unha mariña tradicional no peirao do Chasco. Nun dos pantaláns xa existentes queremos reunir dez diferentes embarcacións tradicionais para que veciños e visitantes poidan coñecer de primeira man as súas características, e incluso navegar nelas.

Para chegar a este punto tivemos que conseguir o apoio do goberno municipal, da confraría de pescadores e ata do club náutico, pero agora atopámonos agardando que Portos de Galicia realice unhas pequenas melloras na instalación, consistente na instalación de cinco fingers, para asinar a autorización.

Coa intención de ir avanzando (aínda que sexa por diante das administracións) e, de paso, reivindicar socialmente o proxecto, durante estes días estivemos levando a cabo traballos de limpeza e mantemento do pantalán.

1

O primeiro día, venres, comezamos por chorrear a madeira, tanto da pasarela como do primeiro módulo do pantalán, que é o que pretendemos xestionar.

2

A diferenza cunha simple limpeza é obvia. Pouco a pouco a madeira foi recuperando a súa cor natural e amosando o aspecto orixinal.

3

4

Algún “enxeñeiro” que pasou por alí botaba as mans á cabeza afirmando que a madeira ten un tratamento especial e que ao limpala ía apodrecer, pero o noso plan de traballo estaba claro, e o segundo día, sábado, había que deixala secar.

5

O resultado da limpeza do venres saltaba á vista, pero queríamos deixalo aínda mellor, así que o terceiro día, Xylazel!

6

Aproveitando a colaboración que a empresa galega Xylazel mantén con nós, decidimos aplicar un tratamento a base do seu lasur Xylazel Plus Mate en cor teca, que é ideal para este tipo de traballos, xa que protexe a madeira da humidade (é hidrófugo) e resiste ben a acción do sol (ten pigmentos especiales anti UV+).

7

8

9

Ademais de para coidar da nosa futura mariña tradicional, a limpeza resultou ideal para diferenciar o módulo que estamos solicitando do resto do pantalán.

10

11

12

O resultado final foi moi satisfactorio. Agora so falta que Portos de Galicia concrete a instalación dos cinco fingers e a revisión das flotacións.

13

E para rematar a faena, unha foto de familia e nota de prensa. Temos claro que o que defendemos é bo para Portonovo e por iso nos sentimos respaldados para continuar avanzando incluso por diante das administracións.

14

Mariña tradicional xa!

LONGA VIDA Á AIXOLA!

Aixola

O Centro de Formación A Aixola, en Marín, ven traballando dende 1997 na mellora da cualificación profesional dos traballadores do sector marítimo-pesqueiro. Nese sentido, a labor que desenrola resulta dun valor formativo incuestionable, gañado a base de anos de esforzo e bo facer. Pero máis alá dos importantes beneficios laborais, para nós a Aixola tamén é un referente no aspecto cultural pola súa aposta decidida a favor dos oficios tradicionais vinculados ao mar (carpinteiros de ribeira, redeiras ou mestres veleiros, entre outros).

Aixola 2

Con todo, recoñecer o valor social e cultural da Aixola polos méritos xa comentados sería quedarse escaso. Non é menos admirable a relación de colaboración que dende hai anos manteñen con tantos e tantos colectivos sociais, clubes deportivos ou asociacións culturais que recurren -recurrimos- a eles para pedir axuda.

Aixola 3

Un bo exemplo de dito ata agora sucedeu hoxe, cando nos achegamos ata Marín a recoller unha vela, a trinqueta, que os alumnos do curso de velería e acastillaxe, dirixidos polo mestre Víctor, nos fixeron hai unhas semanas para a Surfeira. O resultado é sobresaínte!

Aixola 4

Con esta nova colaboración damos un pasiño máis no proceso de recuperación da Surfeira. Á auga do mar está cada día máis perto e dende hoxe temos trinqueta para surcala!

Aixola 5

Longa vida á Aixola!

XA TEMOS QUILLOTE!

Os traballos na Surfeira seguen avanzando, lentamente, iso sí, pero van adiante. De feito, esta semana demos un bo paso ao ir buscar o quillote que nos estiveron facendo os amigos de Metalyset. Outra colaboración privada, que se suma ás anteriores e ante a cal so podemos amosar unha vez máis o noso maior agradecemento.

Meta

A Surfeira é unha dorna bastante grande, pero a pesar dos seus oito metros de eslora ten relativa pouca obra viva e ata agora ningún lastre na quilla, así que aproveitando que segue en terra polos traballos de restauración decidimos instalarlle un quillote lastrado, para que gañe calado e estabilidade, o cal se vai traducir despois nunha mellor navegación e tamén nos permitirá a medio prazo aumentar a superficie vélica.

1

O quillote pesa uns 200 kilos e agora vamos meterlle outros 300 de chumbo, ata sumar os en torno a 500 que estábamos pensando completar.

2

3

Decidimos apostar por un deseño contundente, para que unha vez instalada a estrutura aumentase nuns 30 centímetros a quilla, xa que a Surfeira é bastante plana na súa obra viva e precisaba un pouco máis de calado.

4

5

Unha vez cargada no remolque pasamos por Portonovo a recoller o chumbo e continuamos ata Ogrobe para deixar todo na dos Garrido para que cando teñan un momento libre comecen coa instalación, da cal daremos conta por aquí.

6

COMUNICACIÓN + CONCIENCIACIÓN

Cando unha entidade ou asociación como a nosa asume o compromiso de traballar a prol da conservación e posta en valor dun patrimonio -neste caso o marítimo- que non nos pertence a nivel particular, senón que o é de todas e todos os cidadáns, adquire unha serie de responsabilidades sociais entre as que se atopan a transparencia, a comunicación e a concienciación. É por iso que ante unha xestión como a que estivemos levando a cabo nos últimos meses para crear unha mariña tradicional -ou museo flotante- en Portonovo, asumimos con agrado a comunicación do proceso (aínda en marcha) e a cambio recibimos con agradecemento as moitas felicitacións de amigos e veciños. Xa queda menos!

Pantalán

Diario de Arousa (20-02-2016)

(2016-02-24) Diario De Pontevedra - Pantalán

Diario de Pontevedra (24-02-2016)

UNHA MARIÑA TRADICIONAL

Dende hai varios anos dende a Asociación de Amigos da Dorna de Portonovo estivemos promovendo un proxecto que viría a culminar as case dúas décadas do noso traballo de recuperación e conservación das embarcacións tradicionais galegas e que ao mesmo tempo sería altamente beneficioso para Portonovo: a creación dun museo flotante cos nosos barcos.

Plano

A idea é habilitar nun dos pantaláns do peirao “do Chasco” un espazo no que xuntar todas estas embarcacións históricas para ser expostas e que poidan ser visitadas e coñecer as súas características a través de diferentes paneis informativos, como o patrimonio que son, ao mesmo nivel que calquera hórreo, cruceiro ou igrexa.

7

Nas últimas semanas mantivemos varias reunións para conseguir os apoios necesarios ao proxecto. Primeiro foi o Goberno Municipal quen se manifestou a favor da idea, logo sumáronse a Confraría e o Club Náutico, e nos últimos días recibimos a aprobación por parte de Portos de Galicia para nos próximos meses facer realidade este soño que ten a aspiración de converterse nun verdadeiro atractivo cultural.

Dende a nosa asociación consideramos que Portonovo quere vivir do mar e dos recursos que este ofrece, tanto pesqueiros como turísticos. E nese sentido a cultura e as tradicións son un valor con grandes potencialidades.

9

Ademais diso, pretendemos levar adiante unha serie de actividades en torno ao “museo”, como visitas guiadas ás embarcacións en colaboración cos centros educativos de concello para que os nenos coñezan esta parte da nosa historia que xeralmente non se ensina nas aulas.

E, como sempre, continuaremos a manter vivas e a disposición de quen queira navegar nelas as dornas e outras embarcacións tradicionais que nós herdamos dos nosos antepasados e que queremos conservar con orgullo do que representan para as xeracións vindeiras.

CHOVA OU NON CHOVA…

Esta fin de semana prometía ser unha sen choiva e, por tanto, de avances na Surfeira. Con esa idea coordinamos un grupo de traballo para o venres (Ñan, Salva, Anxo, Nacho e Jandro), que andivo ocupado facendo varios traballos: ampliar os ollos de boi para colocar os novos marcos, lixar e tratar a percha da cangrexa ou instalar algúns compoñentes do motor intraborda.

20160129_174144

20160129_175109

A idea era repetir o sábado e facelo a xornada completa, so que o día amenceu gris e con algo de choiva, o que mermou as nosas espectativas. Aínda así improvisamos un pequeno equipo (David, Anxo e Jandro) para facer o que se puidese, que non foi pouco: volver a montar o sistema da apertura do portillo do camarote, tapar un antigo furado no espello de popa e avanzar co forro que queremos instalar nos laterais da bañeira.

IMG_1265

IMG_1254

IMG_1259

IMG_1261

IMG_1270

IMG_1273

Pois así, aos poucos, vamos avanzando. Agardamos que o tempo nos permita continuar nos próximos días, xa que mantemos a intención de tela lista para finais de marzo. Iremos dando novas!